1 năm của tôi tại Thành phố Hồ Chí Minh

Đó là một buổi chiều Chủ nhật mát mẻ, gió nhẹ ở TP. Hồ Chí Minh. Kiểu thời tiết này bạn thường thấy ở Hà Nội vào mùa thu, chứ không phải ở TP.HCM. Tôi vẫn nhớ một năm trước, tháng 8 năm 2009, thời tiết cũng y như vậy khi tôi đến sân bay quốc tế Tân Sơn Nhất. Vâng, tôi chính thức kỷ niệm "một năm" ở Việt Nam cách đây 2 tuần. Trước TP.HCM, tôi sống ở Singapore khoảng 7 năm, học đại học rồi làm việc ở đó. Tôi sinh ra ở Hà Nội và chưa bao giờ ở TP.HCM lâu trước khi sang Singapore, nên tôi không biết phải kỳ vọng gì khi quay lại đây. Thông thường tôi tự hỏi "Nếu có thể làm lại từ đầu, tôi có làm khác không?" Câu trả lời không hề dễ dàng. Hơn nữa, nó đòi hỏi phải tự suy xét rất nhiều và thành thật với bản thân. Vì phạm vi câu hỏi bao gồm cả cá nhân lẫn công việc nên tôi chỉ giới hạn thảo luận ở góc độ nghề nghiệp thôi. Tôi chia câu hỏi thành hai phần:

• Tôi có vẫn quay lại TP.HCM không?
• Tôi sẽ làm khác đi như thế nào nếu có thể?

"Tôi có vẫn quay lại TP.HCM không?" Câu trả lời có lẽ là có. Dù không ai có thể dự đoán chính xác tương lai và tôi hoàn toàn đồng ý rằng "Cuộc sống chỉ có thể hiểu được khi nhìn lại; nhưng phải sống hướng về phía trước", ở thời điểm này tôi khá chắc chắn về quyết định quay về. Nếu ở lại Singapore, tôi sẽ làm việc với các tài khoản khu vực, gặp khách hàng khu vực, đội ngũ khu vực từ Google, Yahoo, Baidu và các công ty tương tự. Tiếng Anh sẽ được sử dụng thường xuyên hơn. Tôi sẽ quen biết thêm bạn bè quốc tế, đặc biệt là các nước Đông Á như Trung Quốc, Hong Kong, Đài Loan, Nhật Bản và Hàn Quốc. Kỹ năng quản lý dự án sẽ là thiết yếu. Nhiều công nghệ mới sẽ được học và làm chủ. Và đừng quên sự trải nghiệm từ nhiều chuyến công tác. Quay về TP.HCM mang đến những thách thức và cơ hội khác biệt. Ở đây, tôi có nhiều tự do hơn để khám phá và dẫn dắt đội nhóm theo hướng mà chúng tôi cho là tốt nhất. Việt Nam là thị trường mới, gần như không có luật lệ nên xây dựng kinh doanh ở đây rất khác so với nhiều nơi khác. Dù mức độ cạnh tranh không cao như ở Singapore/Hong Kong/Trung Quốc, mức độ tin tưởng cũng rất thấp. Điều này dẫn đến nhiều quy trình kinh doanh/thủ tục phức tạp tốn thời gian và cản trở tiến độ. Việt Nam, giống như bất kỳ nước đang phát triển nào, là một xã hội mà tầng lớp trung lưu chỉ chiếm tỷ lệ nhỏ trong tổng dân số. Chúng ta có số lượng người nghèo rất lớn và một lượng nhỏ tầng lớp siêu giàu. Do đó, tính chuyên nghiệp khá hiếm ở Việt Nam. Cuối cùng, từ góc độ nghề nghiệp, được làm những gì tôi cho là tốt nhất, chịu trách nhiệm cho sự thăng trầm của cả đội là điều quan trọng với tôi. Tôi có lẽ sẽ không đánh đổi điều đó lấy sự trải nghiệm khu vực, các tài khoản lớn và những thứ tương tự. "Tôi sẽ làm khác đi nếu có thể không?" Câu trả lời là có. Tôi sẽ thích ứng với thị trường địa phương hơn và không cố sao chép mô hình từ nước ngoài vào Việt Nam. Rõ ràng Việt Nam cần mô hình riêng và cách người Việt tiếp cận mọi thứ là khác biệt. Tôi chưa thực sự nhận ra điều này cho đến khi sống ở đây khoảng 9 tháng. Singapore và phương Tây có tư duy khá giống nhau, theo quan điểm của tôi. Người Việt nghĩ khác, khác Trung Quốc, khác phương Tây và chắc chắn khác các nước Đông Nam Á khác. Thứ hai, tôi sẽ xây dựng đội ngũ vận hành lớn hơn nhiều ngay từ đầu. Đường cong học hỏi ở Việt Nam dài hơn. Ngôn ngữ chắc chắn là một rào cản. Thái độ là một vấn đề khác. Tìm kiếm và giữ chân nhân tài ở Việt Nam rất khó, thực sự rất khó. Các quản lý địa phương đã đặt câu hỏi về cách giữ người giỏi trong nhiều năm nhưng tôi không nghĩ chúng ta đã tìm ra giải pháp. Sự kiên nhẫn rất hiếm ở Việt Nam. Còn nhiều điều khác tôi cần làm hơi khác đi. Tuy nhiên, chúng hơi nhạy cảm để chia sẻ ở thời điểm này. Tôi hy vọng sẽ có thể chia sẻ trong tương lai gần. Dù gì đi nữa, tôi vô cùng tôn trọng một số người Việt mà tôi gặp trong 1 năm ở Việt Nam và hy vọng gặp thêm nhiều người như vậy trong tương lai. Từ họ tôi đã học được rất nhiều về kinh doanh, quan hệ công việc và cuộc sống ở Việt Nam. Được rồi, hôm nay là vậy. Chỉ là một vài chia sẻ cá nhân sau một thời gian dài. Tôi sẽ nói nhiều hơn về chuyên môn trong các bài viết khác.

Thân mến,

Chandler